Pytanie o liczbę Złotych Piłek Pelégo to jedno z tych, które na pierwszy rzut oka wydaje się proste, ale kryje w sobie fascynującą historię ewolucji futbolowych nagród. Wielu fanów, znając status Pelégo jako jednego z największych piłkarzy wszech czasów, zakłada, że musiał ich zdobyć wiele. Jak się jednak okazuje, oficjalna odpowiedź jest zaskakująca i wymaga głębszego wyjaśnienia, które postaram się Państwu przedstawić.
Pelé oficjalnie nie zdobył Złotej Piłki w karierze, ale historia jest bardziej złożona
- W trakcie swojej aktywnej kariery Pelé oficjalnie nie otrzymał żadnej Złotej Piłki.
- Powodem były historyczne zasady plebiscytu "France Football", które do 1995 roku ograniczały nagrodę wyłącznie do piłkarzy z Europy.
- W 2014 roku Pelé otrzymał honorową Złotą Piłkę FIFA jako symboliczne zadośćuczynienie za jego wkład w futbol.
- W 2016 roku "France Football" przeprowadziło retrospektywną analizę, która wykazała, że Pelé zdobyłby 7 Złotych Piłek, gdyby od początku mogli w niej uczestniczyć gracze spoza Europy.
- Ta "alternatywna" liczba 7 trofeów stawia Pelégo na równi z oficjalnymi rekordzistami, takimi jak Lionel Messi.
Tajemnica Złotych Piłek Pelégo: Dlaczego ich nie otrzymał?
Zacznijmy od jasnej i często zaskakującej odpowiedzi: Pelé oficjalnie nie zdobył żadnej Złotej Piłki "France Football" w trakcie swojej aktywnej kariery piłkarskiej. To stwierdzenie, choć prawdziwe, wymaga natychmiastowego kontekstu, aby w pełni zrozumieć tę historyczną anomalię, biorąc pod uwagę jego niezaprzeczalny geniusz na boisku.
Klucz do tej zagadki leży w historycznych zasadach plebiscytu "France Football". Kiedy nagroda Złotej Piłki została ustanowiona w 1956 roku, była ona przeznaczona wyłącznie dla piłkarzy pochodzących z Europy. Co więcej, początkowo dotyczyła tylko graczy grających w europejskich klubach. Pelé, jako Brazylijczyk, który przez większość swojej kariery grał w rodzimym Santosie, a pod koniec w amerykańskim New York Cosmos, po prostu nie kwalifikował się do udziału w plebiscycie. To, moim zdaniem, jest jednym z najbardziej jaskrawych przykładów, jak historyczne regulacje mogą wpływać na postrzeganie osiągnięć legend.
Zasady Złotej Piłki ewoluowały na przestrzeni lat. W 1995 roku nastąpiła pierwsza znacząca zmiana: nagroda została otwarta dla piłkarzy spoza Europy, pod warunkiem, że występowali w europejskich klubach. To właśnie wtedy George Weah z Liberii, grający w AC Milan, został pierwszym nie-Europejczykiem, który zdobył to prestiżowe trofeum. Kolejny przełom nastąpił w 2007 roku, kiedy to Złota Piłka stała się w pełni globalna, dopuszczając do rywalizacji każdego piłkarza z dowolnego klubu na świecie. Warto zauważyć, że gdyby te zasady obowiązywały od początku, historia futbolu mogłaby wyglądać zupełnie inaczej.
Uhonorowanie legendy: Jak Pelé otrzymał Złotą Piłkę po latach?
Mimo braku oficjalnych Złotych Piłek w trakcie kariery, świat futbolu w końcu uhonorował Pelégo w sposób symboliczny. W styczniu 2014 roku, podczas gali FIFA Ballon d'Or, brazylijskiemu mistrzowi została przyznana honorowa Złota Piłka FIFA (FIFA Ballon d'Or Prix d'Honneur). Było to niezwykle ważne wydarzenie, które miało na celu symboliczne zadośćuczynienie za jego wybitną karierę i, jak sam podkreślam, naprawienie historycznej niesprawiedliwości wynikającej z dawnych zasad plebiscytu.
Moment odbierania nagrody był niezwykle wzruszający. Pelé, ze łzami w oczach, dziękował za to wyróżnienie, podkreślając, że "obiecał rodzinie, że nie będzie płakał, ale jest bardzo wzruszony". Reakcja świata futbolu była jednoznacznie pozytywna. Wielu ekspertów i fanów uznało to za słuszne i długo oczekiwane uznanie dla piłkarza, którego osiągnięcia wykraczały poza wszelkie ówczesne ramy. Dla mnie osobiście było to potwierdzenie, że prawdziwa wielkość zawsze znajdzie swoje uznanie, nawet jeśli przyjdzie ono z opóźnieniem.
Alternatywna historia: Ile Złotych Piłek Pelé zdobyłby według reewaluacji?
W 2016 roku redakcja "France Football", organizator plebiscytu, postanowiła zmierzyć się z pytaniem "co by było, gdyby?". Przeprowadzono wówczas fascynującą retrospektywną analizę, mającą na celu ustalenie, kto wygrałby Złotą Piłkę, gdyby od początku mogli w niej uczestniczyć gracze spoza Europy. Wyniki tej "międzynarodowej reewaluacji" były zdumiewające i, jak się okazało, Pelé zdobyłby aż 7 Złotych Piłek, gdyby zasady były globalne od samego początku.
Poniżej przedstawiam, w których latach Pelé triumfowałby według analizy "France Football", oraz kto faktycznie odebrał wtedy nagrodę:
| Rok | Oficjalny zwycięzca | Kto wygrałby (wg FF 2016) |
|---|---|---|
| 1958 | Raymond Kopa | Pelé |
| 1959 | Alfredo Di Stéfano | Pelé |
| 1960 | Luis Suárez | Pelé |
| 1961 | Omar Sívori | Pelé |
| 1963 | Lew Jaszyn | Pelé |
| 1964 | Denis Law | Pelé |
| 1970 | Gerd Müller | Pelé |
Co ciekawe, w tej samej analizie "France Football" retrospektywnie "przyznało" Złote Piłki również innym legendarnym piłkarzom spoza Europy, którzy byli "pokrzywdzeni" przez stare zasady. Wśród nich znaleźli się:
- Garrincha (1962)
- Mario Kempes (1978)
- Diego Maradona (1986, 1990)
Pelé w rankingu wszech czasów: Jak alternatywna liczba Złotych Piłek zmienia perspektywę?
Retrospektywna liczba 7 Złotych Piłek stawia Pelégo na równi z oficjalnymi rekordzistami, takimi jak Lionel Messi, który jest liderem pod względem liczby zdobytych trofeów. Ta reewaluacja, choć nieoficjalna, znacząco wpływa na postrzeganie Pelégo w rankingu wszech czasów. Dla wielu, w tym dla mnie, jest to dowód na to, że jego dominacja w futbolu była tak wielka, że z łatwością zdobywałby te nagrody, gdyby nie ograniczenia regulaminowe. Podkreśla to jego absolutną pozycję w historii, choć zawsze należy pamiętać o nieoficjalnym charakterze tych "przyznanych" po latach wyróżnień.
Niezależnie od liczby Złotych Piłek, czy to zero oficjalnych, jedna honorowa, czy siedem retrospektywnych, status Pelégo jako jednego z największych piłkarzy w historii jest absolutnie niezaprzeczalny. Jego dziedzictwo opiera się na niezrównanych osiągnięciach na boisku, takich jak trzy tytuły mistrza świata, tysiące strzelonych bramek i rewolucyjny wpływ na styl gry. Złota Piłka, choć prestiżowa, jest tylko jednym z wielu mierników wielkości, a geniusz Pelégo wykraczał daleko poza wszelkie plebiscyty.
